Ծանոթանանք ֆունկցիաների սուպերպոզիցիայի կամ տեղադրման գաղափարի հետ, որը կայանում է նրանում, որ տրված ֆունկցիաների արգումենտի տեղ տեղադրվում է մի այլ ֆունկցիա (կախված այլ արգումենտից): Օրինակ, y=sin x և z=lg y ֆունկցիաների սուպերպոզիցիան տալիս է z=lg sin x ֆունկցիան․ նույն ձևով ստացվում են նաև

(1-x2), arctg 1/x

և այլ ֆունկցիաները։

Ի լրացումն պարզագույն տարրական ֆունկցիաների (ծանոթ լինելով հակադարձ ֆունկցիայի գաղափարի հետ) դասում հիշատակված տարրական ֆունկցիաների դասերի՝ այժմ դիտարկենք՝

6․ հակադարձ եռանկյունաչափական ֆունկցիաները՝

y=arcsinx, y=arccosx, y=arctgx,

y=arcctgx, (y=arcscx, arccscx):

Նախքան հակադարձ եռանկյունաչափական ֆունկցիաներին անցնելը, որոշ պարզաբանումներ անենք ընդհանրապես հակադարձ ֆունկցիաների վերաբերյալ։

Ենթադրենք, թե y=f(x) ֆունկցիան տրված է մի որոշ X տիրույթում և թող Y-ը լինի բոլոր այն այն արժեքների բազմությունը, որոնք այդ ֆունկցիան ընդունում է, երբ x-ը փոփոխվում է X տիրույթի սահմաններում։ Մեր պրակտիկայում ինչպես X-ը, նույնպես և Y-ը սովորաբար իրենցից կներկայացնեն միջակայքեր։

Այստեղ թվենք ֆունկցիաների մի քանի դասեր, որոնք ստացել են տարրական ֆունկցիաներ անունը։

1․ Ամբողջ և կոտորակային ռացիոնալ ֆունկցիաներ։ Այն ֆունկցիան, որը ներկայացվում է x տառի նկատմամբ ամբողջ բազմանդամի տեսքով՝

y=a0xn+a1xn-1+...+an-1x+an

(a0, a1, a2, … թվերը հաստատուն են), կոչվում է ամբողջ ռացիոնալ ֆունկցիա։

Կիսվեք ընկերների հետ

 

Օգտագործվում են uKit ծառայություններ